Z przewodnikiem wśród bohaterów

Czy pójdziemy według wskazówek zegara, czy odwrotnie i tak chronologii nie ma. Raz najpierw Genowefa umiera, potem jest młoda, ale jeśli pójdziemy w odwrotnym kierunku – i tak umrze zanim obroni Paryż przed Hunami. Może najlepiej zacząć od środka?

Trudno radzić, jak zwiedzać górną część Panteonu, przed zejściem do krypty, gdzie spoczywają wielcy ludzie. Wejście do niej znajduje się po lewej stronie i czy pójdziemy według wskazówek zegara, czy odwrotnie i tak chronologii nie ma. Raz najpierw Genowefa umiera, potem jest młoda, ale jeśli pójdziemy w odwrotnym kierunku – i tak umrze zanim obroni Paryż przed Hunami. Może najlepiej zacząć od środka, co pozwala podziwiać rozmiar kopuły i plan ogólny.

Pośrodku, wisi wahadło Foucaulta. Upamiętnia francuskiego fizyka, który udowodnił obrót ziemi wokół własnej osi w 1851 roku w Obserwatorium Astronomicznym w Paryżu i zaraz potem w Panteonie. Wahadło powróciło tutaj w 1995 roku.

* Po lewej stronie VALMY 1792 –  bitwa z Prusami. Nad kompozycją góruje młyn, obecny wtedy nad polem bitwy. Chwała ozdabia wieńcami laurowymi sześciu żołnierzy z sześciu różnych oddziałów.
* Symetrycznie, z drugiej strony  LE VENGEUR (Mściciel) inny epizod z wojen w czasie Rewolucji Francuskiej : francuski okręt pokonany w bitwie morskiej w 1794 roku, marynarze nie poddali się i z 723 członków załogi ocalało 260.
* Mamy też pomnik ku chwale mówców i dziennikarzy okresu restauracji monarchii i inny ku chwale generałów Rewolucji. Jest pomnik Jean Jacques Rousseau z alegoriami Filozofii, Przyrody, Prawdy, Muzyki i Chwały oraz inny poświęcony Encyklopedystom z Diderotem na czele.
* Najbardziej zaskakującymi pomysłami są pomniki: jeden poświęcony Nieznanym Bohaterom (pierwsze zdjęcie w galerii), a drugi, dłuta Landowskiego – pamięci artystów po których zaginęło wspomnienie (zdjęcie ostatnie).

Konwencja Narodowa (wybrana jako kolejne Zgromadzenie Narodowe w czasie Rewolucji Francuskiej)  kobieta w czapce frygijskiej ze spuszczonym mieczem, u jej stóp napis Vivre libre ou mourir – żyć wolnym lub umrzeć, na cokole wielki napis LA CONVENTION NATIONALE. Postacie po lewej stronie to posłowie składający przysięgę, po prawej, podążający za doboszem żołnierze armii republikańskiej (drugie zdjęcie w galerii).

By podziwiać malowidła, klejone do ścian płótna, najlepiej zacząć od pierwszego które rzuca się w oczy zaraz przy wejściu po lewej stronie, przy kasach. Ze względu na rozmiary trzeba się oddalić żeby mu się przyjrzeć –  scena to męczeństwo Świętego Dionizego – patrona Francji. Wysłany prawdopodobnie przez papieża Fabiana by nawracać Galię, był więziony, torturowany a na koniec ścięty wraz z kapłanami Rustykiem i Eleuteriuszem. Obraz przedstawia tę egzekucję,widać ciała bez głów, krew na schodach, światło nadprzyrodzone zakrywa ranę na szyi Dionizego a ten podnosi ze schodów swoją głowę. Z nieba przybywa anioł, w ręku ma palmę i koronę męczennika (trzecie zdjęcie w galerii).

Jeżeli pójdziemy prawą stroną budowli, wzdłuż ścian, miniemy kolejno sceny przedstawiające dzieciństwo i młodość Świętej Genowefy. Widać zdumienie rodziców wobec pobożności dziecka, ukazane jest jak Genowefa czyni cuda: przywraca wzrok niewidomym, mleko krowom (czwarte zdjęcie w galerii).
Potem jest historia koronacji Karola Wielkiego, król na tronie w otoczeniu dzieci na wspomnienie pierwszych szkół jakie założył, potem Klodwig (piąte zdjęcie), bitwa pod Tolbiakiem, chrzest króla który nawraca się na wiarę katolicką (500 rok n.e).

Z drugiej strony, na przeciwko Genowefa przekonuje Paryżan by nie bali się Hunów, czuwa nad uśpionym miastem. Blisko tej serii malowideł przechodzi się po wyjściu z krypty. Zanim dojdziemy do zejścia do krypty, jeszcze kilka obrazów : najciekawsze pokazują jak lud Paryż w okresach epidemii i zagrożeń nosił na procesjach relikwie Świętej Genowefy.

Krypta składa się z czterech galerii, podtrzymanych kolumnami w stylu doryckim. W przedsionku (sali głównej) Wolter i Rousseau pochowani jeden naprzeciw drugiego mimo że za życia nie znosili się. Na grobowcu Woltera widnieje napis: «Zwalczał ateistów i fanatyków, inspirował tolerancję, bronił praw człowieka przeciw zniewoleniu i feudalizmowi. Poeta, historyk, filozof, poszerzył ludzki umysł, nauczył go być wolnym« (zdjęcie szóste). Obok Woltera spoczywa Soufflot, pierwszy architekt.

Mijamy miejsca, gdzie przebywali krótko Marat i Mirabeau i trzymając się prawej ściany dochodzimy do pierwszej galerii, gdzie od razu skręcamy w lewo. Tu spoczywają między innymi Maria Skłodowska Curie i Piotr Curie. Polacy, szczególnie szkoły zostawiają tu często wieńce, ze sztucznych kwiatów, żywe by tu dnia nie przetrwały z braku światła. Aktualnie wieniec z szarfą « Wielkiej Polce » zdobi sarkofag Marii (zdjęcie siódme). Panteonizacja miała miejsce w 1995 roku. Studenci Sorbony  nieśli na ramionach trumny z prochami Marii i Piotra, plac przed Panteonem zapełnili uczniowie szkół paryskich trzymając w rękach symbole atomów, przemawiali prezydent Mitterand, fizyk Pierre Gilles de Genes (francuski Nobel z 1993 roku) oraz prezydent Polski Lech Wałęsa. Obecna była Ewa Curie z rodziną. Tego dnia, pierwsza kobieta znalazła się w Panteonie za własne zasługi a nie jako żona zasłużonego.

Obok spoczywają Jean Moulin – szef francuskiego  ruchu oporu zamęczony przez Gestapo w 1943 roku, André Malraux pisarz i minister Kultury w rządzie de Gaulle’a, Réné Cassin (pokojowa nagroda Nobla) twórca UNESCO, ojciec Unii Europejskiej Jean Monnet i wielu działaczy i oficerów z okresu Cesarstwa (Napoleon).

W kolejnej galerii, po prawej stronie spoczywaWiktor Hugo – to jego wielki, narodowy pogrzeb definitywnie ugruntował funkcję paryskiego Panteonu. W testamencie, Hugo pisał: «Zostawiam 50 tysięcy franków na  biednych, pragnę by mnie zawieziono na cmentarz wózkiem nędzarzy. Odmawiam wszelkich przemówień, jakichkolwiek kościołów, proszę wszystkie dusze o modlitwę, wierzę w Boga».

W tej samej krypcie spoczywa Emil Zola – pisarz, działacz, przyjaciel artystów, obrońca kapitana Dreyfusa (słynny artykuł «J’accuse – Oskarżam») oraz ostatni tu wprowadzony – Aleksander Dumas, autor Trzech Muszkieterów. Panteonizacja Aleksandra Dumas miała miejsce w 2002 roku: muszkieterowie eskortowali trumnę z wypisaną na niej dewizą, którą zna każde dziecko na całym świecie: «Jeden za wszystkich, wszyscy za jednego».

Obok Jean Jaurès, działacz socjalistyczny, który zginął w zamachu w 1914 roku, Victor Schoelcherbojownik w walce o zniesienie niewolnictwa, liczni naukowcy, wśród nich francuski fizyk Paul Langevin, przyjaciel Marii Skłodowskiej Curie.

Po wyjściu z krypty, idąc prawą stroną w kierunku wyjścia mijamy malowidła: Święta Genowefa, Joanna d’Arc (ósme zdjęcie) Ludwik IX (Święty Ludwik).

Są tu dwie ciekawostki. Przyda się lornetka lub zoom aparatu fotograficznego, ale można je też dostrzec gołym okiem: ojczyzna rozdaje wieńce laurowe, które podaje jej Wolność, a Historia zapisuje nazwiska. Z naszej prawej strony wojskowi, widać Napoleona Bonaparte (tu jest jeszcze generałem), za nim stoją żołnierze różnych formacji, wśród nich polski lancjer (zdjęcie dziewiąte). Z naszej lewej strony, można zauważyć siedzących Woltera i Rousseau, nieprzyjaźnie odwróconych do siebie plecami (zdjęcie główne). Fronton ten jest arcydziełem romantycznej rzeźby francuskiej. Można wejść na kopułę Panteonu, rozciąga się stąd piękny widok na Dzielnicę Łacińską i cały Paryż.

Warto wjedzieć:
Dojazd metrem do stacji Cardinal Lemoine (linia 10) lub
RER do stacji – Luxembourg (linia B). Autobusy: 21, 27, 38, 84, 85, 89.

Przeczytaj artykuł na stronie krajoznawcy.info.pl

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s