Nekropolia na Montmartre

Cmentarz położony jest na dwu poziomach a przecina go wiadukt miejski – trudno więc go zwiedzać. Proponujemy spacer trasą, która pozwoli zobaczyć najciekawsze groby: nie ominiemy Słowackiego, Dalidy ani Lelewela.

Otwarty 1 stycznia 1825 roku cmentarz zajmuje 11 ha. Znajduje się tu ponad 20 tysięcy grobów i rośnie 820 drzew. Najwięcej jest klonów. Nekropolia powstała w miejscu kamieniołomów. W czasie Rewolucji Francuskiej chowano tu już zmarłych i poległych.

Cmentarz ma dwa poziomy, a przecina go wiadukt miejski – trudno więc go zwiedzać. Proponujemy spacer trasą, która pozwoli zobaczyć najciekawsze groby: nie ominiemy Słowackiego, Dalidy ani Lelewela.

Wchodzimy wejściem od Avenue Rachel, innej możliwości nie ma. Boczne wejście z ulicy Joseph de Maistre otwarte jest tylko w Zaduszki. Od razu, po prawej stronie, zobaczymy groby aktorskiej rodziny Guitry (Lucien, Sacha) i zaraz w prawo schodki. Aleja powyżej nosi nazwę Alei Polaków (avenue des Polonais), a kilka polskich grobów przypomina o rodakach, którzy pojawili się po powstaniach narodowych na paryskim bruku.

Na końcu alei zaskakujący grób Dalidy – posąg przedstawia artystkę w sukni, tak jakby występowała na scenie. Stąd trzeba się cofnąć i po prawej stronie zejść schodkami wzdłuż rampy Caulaincourt, dojść do głównego „ronda”. Tutaj podziwiamy grób Emila Zoli z jego popiersiem z różowego granitu. Spoczywają tu tylko jego żona i dzieci. Emil Zola spoczywa w Panteonie. Z drugiej strony ronda warto zbliżyć się do leżącej postaci: to polityk Cavaignac. To jednak nie jest najistotniejsze: warto zwrócić uwagę na nagrobek: wykonał go romantyczny rzeźbiarz Franciszek Rude, autor słynnej Marsylianki na Łuku Triumfalnym. To jedna z najpiękniejszych rzeźb cmentarnych i pierwsza przedstawiająca leżącą postać.

Najlepiej stąd ruszyć avenue Dubuisson, zostawiając Zolę po lewej stronie. Ciekawe są: posąg Matki Boskiej przepasanej błękitnym pasem, grób malarza klasyka Gerome, wroga impresjonistów i wszelkich nowinek w malarstwie. Gdy droga skręci, zaraz po lewej stronie zobaczymy grób kompozytora Berlioza, zrobiony z czarnego marmuru. Mijamy na rogu kamienną płaczkę. Idąc jeszcze kawałek przed siebie, po prawej stronie w głębi zauważymy na pewno ogromną rzeźbę Mojżesza (kopię sławnego dzieła Michała Anioła). To grób żydowskiego bankiera  Osiris-Iffla. Wspierał finansowo naukowców, artystów, przemysłowców. Kupił i odrestaurował pałac  Napoleona i Józefiny w Malmaison, a następnie podarował go państwu. W momencie śmierci w 1907 roku zapisał swoją fortunę Instytutowi Pasteura, który opiekuje się do dziś jego grobem. Wracamy stąd i idąc dalej aleją Berlioza mijamy po prawej stronie grób François Truffaut, francuskiego realizatora filmowego, twórcy nowej fali (Nouvelle Vague).  Na grobie leży płyta z czarnego marmuru, trzeba się jednak lekko wychylić, by ją zobaczyć. Na przeciwko, po lewej stronie, Heinrich Heine – niemiecki poeta romantyczny.

Na końcu alei, tuż przed schodkami, skręcamy w prawo i kilka metrów dalej widzimy grób Aleksandra Dumas syna. W drugiej linii, trochę dalej, leżą Ernest Renan – filozof i historyk oraz Ary Scheffer – holenderski malarz romantyczny, nauczyciel rysunku dzieci króla Ludwika Filipa. Schodzimy po dyskretnych schodkach, skręcamy w prawo i prawie od razu po lewej znajdujemy kolejne schodki, do góry tym razem. Przy wejściu na nie grób Roberta Mayet, wynalazcy motoroweru. Motorower jest tu wyryty, więc nie da się go nie zauważyć. Na górze ruszamy aleją Montebello, a po dziesięciu metrach po lewej stronie znajdujemy grób polskiego bohatera Mieczysława Kamieńskiego, ochotnika w wojnie francusko-austriackiej (epoka Napoleona III), który walczył w obronie Sardynii. Autorem romantycznej rzeźby jest Franceschi. Dalej mijamy grób Hittorfa (architekta), księżnej Marii Potockiej Soltikoff i rodziny de Gas (malarz impressionista Degas). Na końcu tej alei, po lewej stronie leży Sax – wynalazca saksofonu. Potem droga skręca w lewo i od razu na wprost widzimy nagrobek Foucault – francuskiego fizyka od słynnego wahadła, którym udowodnił, że Ziemia obraca się wokół własnej osi.

Skręcamy w prawo w avenue des Carrières – po dwudziestu metrach po prawej stronie jest grób Słowackiego, cenotaf – poety już tam od dawna nie ma. Dochodzimy do końca tej alei, gdzie droga skręca w lewo w aleję des Anglais (Anglików) , po drodze grób Offenbacha – kompozytora niemieckiego pochodzenia, który miłością darzył Paryż, frywolny Paryż z epoki Drugiego Cesarstwa. Jego operetki: „La vie Parisienne” (Paryskie życie), Piękna Helena, Zbójnicy…  do dziś mają amatorów. Skręcamy w aleję Samsona, mijamy groby kompozytora Puget, Annie Fratellini – współczesnej aktorki cyrkowej, mijamy avenue du Tunnel, za nią, w piątym z kolei grobie leży Gustave Moreau, a zaraz za nim, po lewej stronie Vaslav Nizinski, mityczny tancerz polskiego pochodzenia, o sercu rosyjskim (tak mówią o nim Francuzi).
Stąd cofamy się, by skręcić w lewo, w avenue du Tunnel i jeszcze raz w lewo w Avenue Travot i w prawo w avenue de Montmorency: po prawej stronie Jardin du Souvenir – Ogród Pamięci – tu rozsypuje się prochy. Dziewiąty grób po lewej, zrobiony z szarego granitu należy do Henri-Georges Cluzot, francuskiego reżysera: grali w jego filmach i Brigitte Bardot, i Yves Montand… Dziesięć metrów dalej leżą bracia Goncourt – ich pamiętniki opisały ciekawie dziewiętnastowieczny Paryż, a przyznanie nagrody literackiej ich imienia jest do dziś największym wydarzeniem paryskiego życia kulturalnego.
Skręcamy w lewo w avenue Saint Charles i po prawej stronie odnajdujemy grób Lelewela – pusty, podobnie jak grób Słowackiego. Trochę dalej, też po prawej stronie leży Alfred de Vigny – poeta romantyczny. Można by pewnie jeszcze trochę kluczyć, ale znajdziemy już tylko samych Francuzów. Idziemy więc do wyjścia, które stąd dobrze widać.

Warto wjedzieć:

Cmentarz znajduje się przy avenue Rachel (metro Place de Clichy)

Przeczytaj artykuł na stronie krajoznawcy.info.pl

 

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s